Een crypto exchange oprichten in Malta: Handleiding voor VFA-licenties

Inleiding

De populariteit van crypto exchanges neemt nog altijd toe. Nu steeds meer ondernemers klaarstaan om dergelijke platforms op te zetten, is het zinvol om de rol van Malta – ook wel bekend als 'Blockchain Island' – in deze sector van innovatieve diensten te analyseren.

Waar exchanges elders vaak als 'hoog risico' worden gezien, heeft Malta een baanbrekende stap gezet door rechtszekerheid te bieden. Dit is gerealiseerd door een uitgebreid wetgevend kader dat primair gericht is op beleggersbescherming, gebouwd op het fundament van de reeds solide Maltese wetgeving voor financiële diensten.

In dit artikel legt DW&P Dr. Werner & Partners uit waarom het oprichten van een vennootschap in Malta de beste optie is voor toekomstige exploitanten van een VFA-exchange.

De Class 4-licentie

VFA (Virtual Financial Asset) dienstverleners die een accreditatie willen voor het beheren en exploiteren van een crypto exchange, moeten een licentie verkrijgen onder Artikel 8(1) van de Subsidiary Legislation 590.01 van de Virtual Financial Assets Act. De MFSA (Malta Financial Services Authority) specificeert in de licentie welke activiteiten de licentiehouder mag uitvoeren.

Voor het exploiteren van een exchange is een Class 4-licentie vereist. Dit houdt in dat de licentiehouder bevoegd is om activa of gelden van klanten te houden of te controleren in samenhang met de VFA-dienstverlening (custody). Dit is een cruciaal punt, aangezien de MFSA de strikte scheiding van bedrijfsvermogen en klantvermogen als absolute prioriteit ziet.

Zakendoen in Malta: De vereisten

De wetgever hecht groot belang aan de aanwezigheid van de licentiehouder op het eiland. De wet stelt dat een partij die een VFA-dienst wil aanbieden, een rechtspersoon moet zijn die in Malta is gevestigd. Dit impliceert automatisch dat de aanvrager een Malta Limited (besloten vennootschap) moet zijn. Het doel van de vennootschap (de object clause in de statuten) moet specifiek vermelden dat de entiteit opereert als een VFA-exchange onder de Virtual Financial Assets Act, Cap. 590 van de Maltese wetgeving.

Ons team van experts begeleidt u bij de oprichting van deze vennootschap en zorgt dat de structuur voldoet aan de Companies Act, Cap. 386 van de Maltese wetgeving, als basis voor uw licentieaanvraag.

Verplicht: De VFA Agent

Iedereen die een licentie aanvraagt voor een VFA-exchange, moet een door de MFSA geregistreerde VFA Agent aanstellen (conform Hoofdstuk 1 van het Fintech Rulebook). De wetgever gebruikt hierbij dwingende taal: het is verplicht. Het is de verantwoordelijkheid van de licentiehouder om een dergelijke agent te selecteren en aan te stellen [1]. Rulebook 3 stelt bovendien dat alle communicatie, vergaderingen en indieningen bij de MFSA via deze VFA Agent moeten verlopen.

In eerdere artikelen hebben we besproken dat een VFA Agent bij een ICO (Initial VFA Offering) een doorlopende rol heeft. Bij een VFA-exchange (volgens Artikel 14) eindigt de formele rol van de VFA Agent echter in principe zodra de licentie is verleend. Dit is een fundamenteel verschil tussen een ICO en een exchange-licentie. Wel staat in regel R3-2.1.3.5.5 dat de aanvrager ervoor kan kiezen de VFA Agent ook na de licentieverlening aan te houden voor de compliance-functie.

De Auditplicht

Voor de duidelijkheid splitsen we de auditfunctie op in twee delen: 1) Interne/Externe Auditors (financieel) en 2) Systeem-Auditors (technisch).

Artikel 50(1) van de VFA Act stelt: "De licentiehouder stelt een auditor aan die verplicht is om de bevoegde autoriteit onmiddellijk op de hoogte te stellen van feiten of beslissingen die kunnen leiden tot bijvoorbeeld een ernstige beperking of weigering van het auditorsrapport."

Daarnaast moet de auditor jaarlijks aan de MFSA rapporteren over de systemen en beveiligingsprotocollen van de licentiehouder. Voor het aanstellen of vervangen van een auditor is voorafgaande goedkeuring van de MFSA nodig.

Op grond van Artikel 39(d) kan de MFSA ook een specifieke audit eisen. Volgens Rulebook 3 [specifiek R3-3.1.6.1] moet de licentiehouder een interne auditfunctie inrichten die onafhankelijk is van de andere bedrijfsactiviteiten. Deze interne audit bewaakt of de interne controlemechanismen effectief werken, doet aanbevelingen en controleert de naleving daarvan.

Systeemcontroles en een robuust cybersecurity-framework zijn essentieel voor de MFSA. De gebruikte technologie zal ongetwijfeld onderworpen worden aan een externe technische audit, uitgevoerd door een gespecialiseerde Systems Auditor.

Wanneer er sprake is van een Innovative Technology Arrangement [2], kan de autoriteit eisen dat een Systems Auditor wordt aangesteld. Ook hier is goedkeuring van de MFSA vereist. De licentiehouder moet ervoor zorgen dat deze auditor een rapport opstelt over de IT-infrastructuur en dat een kopie hiervan naar de MFSA wordt gestuurd.

Overwegingen bij de licentieaanvraag

Bij het beoordelen van een licentieaanvraag kijkt de MFSA naar enkele kernfactoren: (i) bescherming van beleggers en het publiek, (ii) bescherming van de reputatie van Malta, (iii) bevordering van innovatie en concurrentie, en (iv) de reputatie en geschiktheid van de aanvrager. Dit brengt ons bij de cruciale 'Fit & Proper' toets.

De Fit & Proper Test

Elke toekomstige licentiehouder moet ten overstaan van de MFSA bewijzen dat hij de 'Fit and Proper'-test doorstaat. Deze test is gebaseerd op drie pijlers: (i) integriteit, (ii) solvabiliteit en (iii) competentie.

Deze toets geldt voor de gehele leiding van het bedrijf. De test is van toepassing op iedereen met een kwalificerend belang (aandeelhouders), de UBO's (Ultimate Beneficial Owners), bestuursleden, senior managers, de MLRO (Money Laundering Reporting Officer), de Compliance Officer, de Risk Manager en ieder ander die de zaken van de aanvrager feitelijk leidt.

De MFSA eist onomwonden dat alle sleutelfiguren binnen de organisatie grondig worden gescreend. Daarnaast zal de autoriteit eisen dat het bedrijf wordt geleid volgens het 'four-eyes principle' (dubbele controle), waarbij minstens twee personen de dagelijkse leiding hebben.

Dit robuuste kader is bedoeld om te garanderen dat het management capabel is en dat beleggersbescherming centraal staat in de dagelijkse operatie.

Beleid en Procedures

Hoewel we in een ander artikel dieper ingaan op de specifieke procedures, moeten aanvragers weten dat de MFSA zwaar tilt aan solide interne beleidsstukken. Conform R3-3.1.2.2.1.5 moet de licentiehouder documenten opstellen, implementeren en onderhouden zoals: een cybersecurity-beleid, boekhoudkundig beleid, business continuity plannen en managementbeleid. Hierbij moet rekening worden gehouden met de aard, omvang en complexiteit van de bedrijfsactiviteiten.

Startkapitaal & Jaarlijkse Kosten

Exploitanten van een VFA-exchange moeten er rekening mee houden dat de vennootschap moet beschikken over een minimum startkapitaal. Voor exchanges (Class 4) mag dit bedrag niet lager zijn dan € 730.000 [volledig volgestort] [3].

Regel 3 bepaalt dat de licentiehouder alle aan de MFSA verschuldigde bedragen onmiddellijk moet voldoen, inclusief een jaarlijkse toezichthoudersvergoeding. Deze wordt betaald bij het indienen van de geauditeerde jaarrekening. Na goedkeuring moet de minimale toezichthoudersvergoeding voor het eerste jaar direct na ontvangst van de licentie worden betaald (pro rata berekend).

Voor een Class 4-licentie bedragen de aanvraagkosten € 24.000. De jaarlijkse toezichthoudersvergoeding is afhankelijk van de omzet. Bij een omzet tot € 1 miljoen bedraagt de fee € 50.000. Voor elke verdere tranche van € 1 miljoen (tot een maximum van € 100 miljoen) komt daar € 5.000 per tranche bij.

Het Businessplan

De MFSA wil zekerheid over de levensvatbaarheid en structuur van de onderneming. Een gedetailleerd en goed gestructureerd businessplan is daarom vereist. Het wordt sterk aangeraden dat de Raad van Bestuur nauw betrokken is bij het opstellen van dit plan, in samenwerking met de expertise van de VFA Agent.

Wat 'Substance' echt betekent

Gebaseerd op ervaringen met bestaande bedrijven, is 'substance' (fysieke aanwezigheid) een doorslaggevende factor voor de MFSA. Net als bij de gokbedrijven (iGaming) in Malta, zal er waarschijnlijk geëist worden dat sleutelfiguren daadwerkelijk in Malta wonen. Een postbusfirma volstaat niet; er is een echt kantoor nodig.

De algemene benadering van de MFSA is dat een fysieke aanwezigheid op Blockchain Island noodzakelijk is om effectief toezicht te kunnen houden. Daarnaast eisen ook lokale banken en de belastingdienst dat er sprake is van reële substance: lokaal management, een Company Secretary die op het eiland woont en daadwerkelijke operationele activiteiten in Malta.

Conclusie

Het proces om een crypto exchange in Malta op te zetten lijkt op het eerste gezicht complex door de vele regels en de verplichte rol van de VFA Agent. Laat u hierdoor echter niet afschrikken. De strenge eisen zorgen juist voor de rechtszekerheid waar de sector behoefte aan heeft. Malta zet met deze wetgeving in op beleggersbescherming en 'good governance', wat de reputatie van uw onderneming ten goede komt.

Een solide businessplan, de juiste corporate structuur en samenwerking met een ervaren VFA Agent zijn de sleutels tot een succesvolle licentieaanvraag bij de MFSA.

Disclaimer

Het bovenstaande artikel is gebaseerd op onafhankelijk onderzoek door Dr. Werner & Partners en vormt geen juridisch advies. Als u een van onze vertegenwoordigers wilt spreken voor meer informatie over de oprichting van uw vennootschap en de juridische structuur, neem dan contact met ons op voor een afspraak.

[1] Strikt genomen mag er meer dan één agent worden aangesteld, mits de MFSA vooraf wordt geïnformeerd en de verdeling van verantwoordelijkheden duidelijk wordt uitgelegd.

[2] In de zin van de First Schedule van de ITAS Act wordt dit gedefinieerd als software en architecturen die worden gebruikt bij het ontwerpen en leveren van DLT (Distributed Ledger Technology), smart contracts en gerelateerde toepassingen.

[3] Zoals vastgelegd in Subsidiary Legislation 590.01, hangen de kapitaaleisen af van het type licentie. Een VFA Class 1-licentie (advies en orderdoorgifte) vereist € 50.000 of € 25.000 + verzekering. Een Class 2-licentie (houden van klantvermogen zonder eigen handel) vereist € 125.000. Een Class 3-licentie (handelen voor eigen rekening) vereist € 730.000. Voor exchanges (Class 4) geldt eveneens de hoogste eis.