Susan MeierVeel van onze cliënten die vanuit Nederland, België of Duitsland naar Malta verhuizen, hebben kinderen. We krijgen dan ook vaak de vraag hoe het Maltese schoolsysteem is opgebouwd, hoe hoog de onderwijsstandaard is en of het vergelijkbaar is met wat we in de Benelux gewend zijn.
Sabrina Krainer, gewaardeerd medewerker bij DW&P en zelf moeder wonend op Malta, deelt hieronder haar persoonlijke inzichten en ervaringen rondom het thema 'Kinderen op Malta'. Aan het eind beantwoordt ze enkele veelgestelde vragen.
Gezinnen op Malta: De basis
In het algemeen is Malta ontzettend kindvriendelijk. Maltezen zijn dol op kinderen – en dan heb ik het niet alleen over de ouders, maar zeker ook over de oudere generatie. Toen mijn kinderen nog in de kinderwagen lagen, werd ik regelmatig aangesproken door locals die even wilden kijken en ons een 'God bless' meegaven. Een warme cultuur, al was dit tijdens de coronaperiode natuurlijk even anders.
De Maltese cultuur is erg familiair. Vaak wonen meerdere generaties nog samen of dicht bij elkaar en springt iedereen bij. Anders dan in Nederland of Duitsland, waar we vaak gewend zijn aan langer verlof, gaan veel Maltese moeders al na 4 maanden weer aan het werk. Opa en oma spelen dan vaak een grote rol in de opvang of het ophalen van school.
Een reden voor die snelle terugkeer naar de werkvloer is de beperkte financiële steun vanuit de overheid voor thuisblijvende ouders. Er is weliswaar kinderbijslag, maar die bedraagt (afhankelijk van inkomen) vaak slechts rond de €33 per kind (cijfers van enkele jaren geleden). Wel kent Malta de zogenaamde 'Parental Rate': een zeer gunstig belastingtarief voor werkende ouders, wat werken fiscaal aantrekkelijk maakt.
Zwangerschapsverlof op Malta
Het wettelijke zwangerschapsverlof op Malta bedraagt 18 weken (ongeveer 4 maanden). Meestal gaat een moeder 4 weken voor de uitgerekende datum met verlof en blijft ze 14 weken na de geboorte thuis.
De exacte invulling kan per werkgever verschillen en is vaak een kwestie van goed overleg. Niet elke moeder voelt zich er prettig bij om een baby van 3 maanden al naar de crèche te brengen. Daarom is er de wettelijke optie om aansluitend nog 6 maanden onbetaald verlof op te nemen.
Na die periode is de baby ongeveer 9 à 10 maanden oud. Dit is voor de meeste gezinnen op Malta het moment dat de kinderen naar de kinderopvang gaan.
Kinderopvang (Crèche) en het 'Free Childcare Scheme'
Voor ouders uit Nederland en België is dit vaak een aangename verrassing: de kinderopvang (voor kinderen tot 3 jaar) is op Malta volledig gratis, mits beide ouders werken of studeren. Dit heet het Free Childcare Scheme.
Het maakt hierbij niet uit of je kiest voor een staatsopvang of een private crèche die bij het programma is aangesloten – de overheid betaalt de rekening. Gezien de lage belastingdruk op Malta is dit een voorziening waar je eigenlijk niet over mag klagen, ook al is er verder weinig directe financiële steun zoals hoge toeslagen.
Even rekenen: Sociale lasten
Om een beeld te geven van de kosten, hier een klein rekenvoorbeeld over de sociale zekerheid op Malta. Dit verschilt nogal van de hoge premies in België of Nederland.
Een werknemer met een bruto weeksalaris van minimaal €499,74 betaalt per week €49,97 aan sociale premies (National Insurance). Let op: hier zit de zorgverzekering én pensioenopbouw al bij in.
Verdient iemand minder dan €499,74 per week? Dan bedragen de lasten 10% van het inkomen.
Belangrijk: Die €49,97 is het maximum (capped). Dus ook als je €3.000 per week verdient, betaal je niet meer dan die kleine 50 euro aan sociale lasten. Voor ondernemers en werknemers met een hoger inkomen is dit een enorm verschil in netto besteedbaar inkomen.
Kleuterschool (Kindergarten) op Malta
Vaak vragen cliënten me om een vergelijking met Duitsland of Nederland. Dat blijft lastig, want 's lands wijs, 's lands eer. De cultuur verschilt gewoon.
Een voorbeeld is de omgang met schermen. Voor veel Maltezen is het heel normaal dat de TV aanstaat voor kinderen. In Nederland zijn we daar vaak wat terughoudender in. Op veel staatsscholen en crèches op Malta staat de TV dus regelmatig aan. Omdat ik dat voor mijn eigen kinderen niet wilde, heb ik destijds lang gezocht naar een plek zonder schermen.
Het klinkt misschien gek, maar het was echt een zoektocht om een kleuterschool te vinden waar de TV geen onderdeel was van de dagelijkse routine. Uiteindelijk moest ik de keuze maken om elke dag van Sliema naar Birkirkara te rijden – een flinke rit in de ochtendspits – maar je moet prioriteiten stellen.
Ik koos voor Casa Maria Montessori in Birkirkara. Achteraf gezien de beste keuze voor mijn kind. Als cliënten mij om advies vragen, raad ik deze school met een gerust hart aan.
Persoonlijk vind ik de aanpak hier zelfs sterker dan wat ik van sommige reguliere scholen gewend ben. Het Montessori-principe gaat ervan uit dat kinderen tussen 3 en 5 jaar een enorme leercurve hebben en dingen oppikken zonder dat het als 'leren' voelt. Mijn kinderen konden hierdoor al optellen voordat ze naar de 'echte' school gingen. Die voorsprong geeft ze veel zelfvertrouwen.
Het motto "Help mij het zelf te doen" wordt hier echt nageleefd. Kinderen van 1,5 jaar leren al zelf de tafel dekken of water inschenken. Zonder druk, puur spelenderwijs. Omdat de leeftijdsgroepen gemengd zijn, kijken de kleintjes de kunst af bij de grotere kinderen.
Wat ik ook geweldig vind, is dat mijn kinderen tweetalig (Engels/Maltees/Duits) opgroeien. Op die leeftijd pikken ze een nieuwe taal zo makkelijk op.
Het schoolsysteem op Malta
Hoewel Engels een officiële landstaal is, worden op staatsscholen bepaalde vakken in het Maltees gegeven. Voor expat-kinderen kan dit lastig zijn.
Daarom kiezen veel internationale ouders voor een privéschool (Independent School), waar de voertaal 100% Engels is. Maltees wordt daar vaak wel als keuzevak aangeboden, wat leuk is voor de integratie, maar niet verplicht voor de kernvakken.
De keuze hangt af van de leeftijd van je kind. Groeit je kind hier op vanaf baby? Dan is Maltees op een staatsschool geen probleem; ze leren het vanzelf. Verhuis je met oudere kinderen (bijvoorbeeld 8 of 10 jaar), dan is een staatsschool vaak te hoog gegrepen vanwege de taalbarrière en is een privéschool de logische route.
Verschil in startleeftijd Een belangrijk verschil met Nederland: op Malta begint het 'serieuze' onderwijs (Year 1) al als kinderen 5 jaar zijn. In Nederland is dat vaak pas in groep 3 (6 jaar). Een kind van 5 leert hier dus al lezen en schrijven. Mijn oudste wordt bijna 6 en leest al in het Engels en Duits.
Het systeem kan in het begin wat verwarrend zijn omdat de termen (Kindergarten, Year 1, Grade, etc.) net even anders zijn, maar scholen leggen dit graag uit tijdens een kennismaking.
Praktijkvoorbeeld: Emigreren met een 5-jarige
Laat me een voorbeeld geven van een gezin dat in augustus 2020 naar Malta verhuisde met hun 5-jarige zoon. In Duitsland zat hij nog in de kleuterklas en sprak hij geen woord Engels. Op Malta stroomde hij direct in in het schoolsysteem (Year 1).
De start was pittig. Hij begreep de taal niet en kon niet communiceren met de lerares of andere kinderen (behalve de paar andere Duitse kindjes). Hij was onrustig in de klas – logisch als je net uit een speelse kleuteromgeving komt. Maar dankzij een fantastische lerares die veel geduld had en dagelijks updates gaf aan de ouders, ging het snel beter.
Resultaat: Na 5 maanden sprak hij Engels, had hij vriendjes gemaakt en ging hij met plezier naar school. Die eerste paar maanden zijn even doorbijten, maar kinderen zijn ontzettend flexibel. Het is de investering waard.
Conclusie
Malta is een veilig en fijn land voor kinderen. Omdat er zoveel internationale gezinnen wonen ('expats'), maken zowel ouders als kinderen makkelijk contact. Het feit dat kinderen hier tweetalig opgroeien (Engels is de voertaal) is een enorm cadeau voor hun toekomst.
Hoewel de staatsscholen prima zijn, kiezen veel van onze cliënten voor private scholen die qua niveau en systeem uitstekend aansluiten op wat men in Noord-Europa gewend is, of dit zelfs overtreffen.
Heeft u specifieke vragen over scholen, of twijfelt u over de stap naar Malta met uw gezin? Laat het ons weten.
Hulp nodig bij uw verhuizing?
Wij adviseren u graag.
Vul het formulier in voor een vrijblijvend eerste gesprek. We beantwoorden uw vragen over het leven op Malta en kunnen direct beoordelen of een bedrijfsoprichting (Malta Limited) in uw situatie fiscaal voordelig is.
